Książka o Auschwitz – nazistowskie obozy koncentracyjne i zagłady z bliska. Literatury obozowej nie zapomnisz do końca życia!

Paulina Kucharska
Książki o Auschwitz przerażają mocniej niż nawet najlepsze horrory. Przymuszanie do wyniszczającej pracy, wymyślne metody uśmiercania, okrutne eksperymenty dr. Josefa Mengele – „ludzie ludziom zgotowali ten los”. Przekonaj się, czy książka o Auschwitz to dla ciebie dobry wybór!
ksiażki o auschwitz
Ocena

Jeśli sięgasz po pozycje z tej kategorii, powinieneś mieć już pewną wiedzę historyczną, a także wykazywać się pewną odpornością psychiczną. Realistyczna książka o Auschwitz potrafi doprowadzić czytelnika do wymiotów, stanów depresyjnych i podobnych, niezwykle silnych reakcji. To, co więźniom obozów niemieckich zgotowali oprawcy, wydaje się wręcz nieprawdopodobne. Tym bardziej warto sięgać po takie tytuły – by postąpić właściwie, gdyby historia zaczęła się powtarzać.

Każda książka o Auschwitz pokazuje obóz koncentracyjny w Oświęcimiu

I jednocześnie robi to na swój wyjątkowy sposób. Zapoznając się z dowolną książką o Auschwitz, warto mieć świadomość tego, co kierowało twórcami. Motywacje autorów bywają rozmaite. Czasami warto najpierw zapoznać się z pochwałami i krytyką, a dopiero potem wyrobić sobie własne zdanie. Z innymi tytułami bywa odwrotnie – lektura recenzji narzuca pewną narrację, o której trudno zapomnieć czytelnikowi.

Gatunkowo książki o Auschwitz stanowią część literatury obozowej. Zgodnie z definicją zakres tematyczny całego gatunku nie ogranicza się wyłącznie do KL Auschwitz i podległych mu niemieckich instytucji czy fabryk. Do książek o tematyce obozowej zaliczają się wszystkie tytuły, które opowiadają o czasach drugiej wojny światowej oraz funkcjonowaniu obozów pracy przymusowej i obozów koncentracyjnych – zarówno w III Rzeszy, jak i ZSRR. Choć to obóz koncentracyjny Auschwitz-Birkenau budzi największe zainteresowanie, warto pamiętać o pozostałych pozycjach.

Nazistowskie zbrodnie – które książki o Auschwitz warto przeczytać lub kupić?

Część autorów prezentuje niewyobrażalne cierpienia jednostek, inni skupiają się na funkcjonowaniu całej, zbrodniczej machiny. Powstało wiele opracowań na podstawie dokumentów oraz relacji naocznych świadków, ale w niektórych książkach o Auschwitz twórcy pozwolili sobie na znacznie większą swobodę. W efekcie nie każdą pozycję czytelnik powinien traktować jako wiarygodne źródło wiedzy.

Zobacz też:  Książki o kosmosie – dla dzieci, dorosłych. Skąd czerpać wiedzę o wszechświecie?

Wśród licznych książek o Auschwitz w sklepach stacjonarnych i w księgarniach internetowych znajdziesz między innymi:

  • pamiętniki więźniów i innych ludzi, którzy mieli styczność z niemieckim obozem Auschwitz;
  • opracowania faktograficzne historyków;
  • albumy fotograficzne;
  • powieści dokumentalne;
  • powieści historyczne;
  • komiksy.

Warto pamiętać o zróżnicowanym podejściu autorów, kiedy sięgasz po kolejną książkę o Auschwitz. Doskonale widać to na przykładzie tytułów, które w ostatnich latach okupowały szczyty list bestsellerów.

Tatuażysta z Auschwitz, prawdziwa historia Lalego Sokołowa – czy na pewno?

Oparta na faktach powieść autorstwa Heather Morris, której wielu specjalistów zarzuca brak zgodności z realiami w wielu obszarach. Nawet jeśli nie jest to literatura faktu, to sposób opowiadania historii pozostaje niezwykle przejmujący. W książce Morris głównym bohaterem jest Lale Sokołow, który faktycznie trafił do obozu w Auschwitz w 1942 roku. Tam tatuował obozowe numery na przedramionach kolejnych więźniów. Rola tatuażysty pozwala mu przetrwać w obozowej rzeczywistości – a nawet odnaleźć wielką miłość na kolejne dekady życia, już po wyzwoleniu Birkenau. Sokołow opowiedział Morris historię swojego życia dopiero po śmierci żony.

Podróż Cilki i inne, obozowe powieści Heather Morris

Autorka Tatuażysty z Auschwitz postanowiła kontynuować swoją twórczość z zakresu literatury obozowej. Zapewne z różnych pobudek – wzrosło zainteresowanie innymi książkami o Auschwitz i świadomość odbiorców o Holokauście, a ponadto powieść odniosła ogromny sukces komercyjny (ponad 3 mln sprzedanych egzemplarzy w niecałe 2 lata po premierze). Kolejne tytuły Morris, które ukazały się w Polsce nakładem Wydawnictwa Marginesy, to:

  • „Podróż Cilki” (bohaterka po opuszczeniu Auschwitz trafia do radzieckiego łagru);
  • „Opowieści o nadziei” (o przyjaźni autorki z Sokołowem i poznawaniu historii obozu z perspektywy więźnia);
  • „Trzy siostry” (losy dziewczyn, które w wieku 15–19 lat trafiły do obozu koncentracyjnego Auschwitz).

Bibliotekarka z Auschwitz autorstwa Antonio G. Iturbe

Przejmujące losy Dity Kraus, która nie chce się rozstać z książkami, nauką i marzeniami o przyszłości – i to nawet po tym, jak trafia do obozu. Zamkniętym w KL Auschwitz udało się stworzyć coś na kształt podziemnej biblioteki i szkoły. Cała autentyczna historia jest pokazana z perspektywy dziewczynki, która opiekuje się książkami. Ryzykuje życie i znajduje dla nich coraz to nowe kryjówki, by ona sama i podobne jej dzieci miały namiastkę normalności. Książka o Auschwitz Antonio Iturbe zebrała wiele pozytywnych recenzji.

Zobacz też:  Książki o Japonii – najlepsze tytuły o kulturze i zwyczajach panujących w Kraju Kwitnącej Wiśni

Ucieczka z Auschwitz

Andriej Pogożew snuje swoją opowieść o sobie i towarzyszach z Armii Czerwonej, którzy po klęsce z 1941 r. dostali się do niemieckiej niewoli. Już w listopadzie 1942 r. podejmują próbę ucieczki – jedną z niewielu, które się powiodły. Podtytuł tej książki o Auschwitz pozostaje niezwykle wymowny – „z 20 tysięcy więźniów po roku żyło stu”. Nawet sowieccy żołnierze, którzy „zahartowali się” w ZSRR, nie byli w stanie przeżyć koszmaru zgotowanego przez Niemców.

Położna z Auschwitz

Opowieść o Stanisławie Leszczyńskiej, która wspiera młode matki w Auschwitz. Ta historia, opowiedziana przez Magdalenę Knedler, wydarzyła się naprawdę! Leszczyńska w samym środku piekła obozu koncentracyjnego ocaliła tysiące dzieci przed pewną śmiercią. Przyjęła mnóstwo porodów, a pod jej opieką nie umarły zarówno niemowlęta, jak i kobiety. Położna z Łodzi i podobne jej pielęgniarki oczywiście nie miały wpływu na to, co działo się z więźniarkami potem – a mimo tego każdego dnia z pełnym poświęceniem walczyły o cudze życie.

Książki o Auschwitz polecane czytelnikom przez Muzeum Auschwitz-Birkenau

Państwowe Muzeum Auschwitz-Birkenau w Oświęcimiu odgrywa niezwykle istotną rolę. Dba o pamięć i szacunek dla ofiar, edukuje dzieci i młodzież z całego świata, prostuje kłamstwa i nieprawdy na temat obozu zagłady Auschwitz. Prowadzi również prężną działalność wydawniczą. Nakładem Wydawnictwa Muzeum Auschwitz ukazało się ponad 400 pozycji w 25 językach, w tym m.in.:

  • cykl „Architektura Zbrodni”;
  • „Auschwitz. Monografia człowieka” – Piotr M.A. Cywiński;
  • „Drogi mojego życia. Wspomnienia skrzypaczki z Birkenau” – Helena Dunicz-Niwińska;
  • „Dzieciństwo w pasiakach” – Bogdan Bartnikowski;
  • cykl „Głosy Pamięci”;
  • „Jerzego Adama Brandhubera obrazy Auschwitz” – Andrzej Linert;
  • „Moja droga do wolności. Wspomnienia ocalałego z Auschwitz” – Karol Tendera;
  • „Moje życie zaczęło się od końca” – Halina Binerbaum;
  • „Nadzieja umiera ostatnia” – Halina Binerbaum;
  • „Odebrane dzieciństwo. Dzieci wyzwolone w Auschwitz” – Helena Kubica.
Zobacz też:  Książka o emocjach dla dzieci. Jakie książki pomogą dzieciom rozpoznać i wyrażać swoje uczucia?

Książka o Auschwitz, literatura obozowa – inne tytuły o obozach zagłady i Holokauście

Które pozycje są jeszcze warte uwagi? Osoby zainteresowane książkami o Auschwitz, literaturą obozową i okropieństwami drugiej wojny światowej mogą sięgnąć po tytuły takie jak:

  • „Anioł życia z Auschwitz” – Nina Majewska-Brown;
  • Archipelag GUŁag 1918–1956: próba analizy literackiej– Aleksander Sołżenicyn;
  • Dziennik. Pięć zeszytów z łódzkiego getta – Dawid Sierakowiak;
  • Eichmann w Jerozolimie: rzecz o banalności zła – Hannah Arendt;
  • Epizody z Auschwitz – cykl 4 komiksów różnych autorów;
  • Inny świat – Gustaw Herling-Grudziński;
  • Kołysanka z Auschwitz – Mario Escobar;
  • Mężczyźni z różowym trójkątem. Świadectwo homoseksualnego więźnia obozu koncentracyjnego z lat 1939–1943 – Heinz Heger;
  • Stacja końcowa Auschwitz – Eddy de Wind;
  • Zdążyć przed Panem Bogiem – Marek Edelman, Hanna Krall.

Nowych książek na temat Auschwitz i drugiej wojny światowej z pewnością nie zabraknie. Wiele kwestii historycznych wymaga ustalenia lub doprecyzowania, a osadzone w realiach obozowych fikcyjne historie mają ogromny potencjał: tak edukacyjny, jak i sprzedażowy. Która książka o Auschwitz była twoją pierwszą? Które najmocniej zapadły ci w pamięć i ukształtowały światopogląd? Zapraszamy do kulturalnej dyskusji w komentarzach.

Total
0
Shares
Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Related Posts